Saturday, October 19, 2013

ያማርኛ ስልት

አለቃ ኪዳነ ወልድ ክፍሌ፤ “መዝገበ ፊደል፤ የግእዝና ያማርኛ ቋንቋ መክፈቻ” በተሰኘ መጽሐፋቸው ስለ አማርኛ ቋንቋ የሚከተለውን ብለው ነበር።

ያማርኛ ስልት እንደ ሕዝቡ አራት ክፍል ነው። አንደኛው የቤተ ክህነት፣ ኹለተኛው የቤተ መንግሥት፤ ሦስተኛው የነጋዴ፤ አራተኛው የባላገር። የቤተ ክህነት ዐማርኛ በሰዋስው ተመሥርቶ ባገባብ የታነጠ፣ በትርጓሜ የተቀረጠ፤ በግእዝ አባ የተጌጠ ነው። ከግእዝ በቀር ሌላ ባዕድ ቋንቋ አይገባበትም። የቤተ መንግሥት ዐማርኛ የግእዝ ትምርት ስላለበትና ሠራተኞቹ የካህናት ወገን ስለ ኾኑ እጅግ ስብቅል ነው፤ ቃላትን ኹሉ ‘እግዜር’ እንደ ማለት በማሳጠርና በማሳመር በማከናወን ይነገራል።

Friday, October 18, 2013

“እግዚአብሔር”

የአጼ ቴዎድሮስ ታሪክ ፀሐፊ አለቃ ዘነብ “መጽሐፈ ጨዋታ ሥጋዊ ወመንፈሳዊ” በተባለው መጽሐፋቸው ስለ እግዚአብሔር ሲገልጡ እንዲህ አሉ። እስቲ ተመልከቱት። ከሁሉ የበለጠ የወደዳችሁትን ሐረግ ድጋሚ በመጻፍ ኮሜንት አድርጉ። እንማማር።
 “እግዚአብሔር”
እግዚአብሔር ዕሩቅ ነው በጥበቡ አይታይምና፤
እግዚአብሔር መኮንን ነው ቶሎ ይፈርዳልና፤
እግዚአብሔር እንግዳ ነው ቶሎ ወሬ ይሰማልና፤
እግዚአብሔር ትሑት ነው ሰውን አይንቅምና፤
እግዚአብሔር መሀሪ ነው ቶሎ ይቅር ይላልና ሩኅሩኅ ነውና፤
እግዚአብሔር ሐኪም ነው፣ ሁሉን በጥበብ አድርጓልና፤
እግዚአብሔር ምስጉን ነው ፀሐይን ጨረቃን ፈጥሯልና፤
እግዚአብሔር ክቡር ነው ሰማይና ምድር የርሱ ናቸውና፤
እግዚአብሔር ባለጸጋ ነው ለሁሉ ይመግባልና፤

Saturday, October 12, 2013

ኳስ ብቻ ነው አትበለኝ

እግር ኳስ ወደድክም አልወደደክም፣ የሰሞኑን የኢትዮጵያን ሁኔታ ሳትመለከት ልታልፍ አትችልም። ከአገር ውስጥ እስከ ውጪ አገሮች ድረስ ኢትዮጵያውያን ያሉበት አንድ ዓይነት ነው። ሬዲዮኖች፣ ድረ ገጾች እና የማኅበራዊ ድረ ገጾች በሙሉ በአገር ስሜት እንደሚናጡ ይታያል። ግን ይኼ ብቻ ኳስ ነው አትበለኝ። አንዲት ኳስ አገር ምድሩን እንዲህ አደረገችው አትበለኝ። ስፖርት ብቻ ነው አትበለኝ። ዕንባው በሙሉ የኳስ ፍቅር ብቻ ነው አትበለኝ። ከሕጻን እስከ አዛውንቱ ልቡን በፍቅር ሰቅዞ አገሬ ያሰኘው ኳስ ብቻ ነው አትበለኝ። ግዴለህም ይህ ፍቅር ከውስጥ ከአጥንት መቅኔ ፈልቆ የሚወጣ፣ ከልብ ልብ ውስጥ የሚፈልቅ የፍቅር ጠበል ዝም ብሎ የኳስ ነገር ነው አትበለኝ። ይህ የአገር ፍቅር ነው።